Dla dzieci to czas odpoczynku i relaksu, przerwy od obowiązków szkolnych. Ten czas można jednak spędzić aktywnie, niekoniecznie decydując się na udział w zorganizowanych zajęciach. Dużą część ćwiczeń z zakresu pamięci i koncentracji możecie, drodzy rodzice – wykonać ze swoimi pociechami w domu lub podczas rodzinnego wypoczynku.
Tylko pamięć?
Wiele osób traktuje pamięć i możliwości jej treningu jako odrębną i samodzielną funkcję. Jednak dla pełniejszej sprawności umysłowej powinniśmy brać pod uwagę jeszcze dwa dodatkowe elementy: koncentrację uwagi oraz kreatywność.
Właśnie te trzy funkcje (łącznie z pamięcią) składają się na zdolności poznawcze – czyli umiejętność sprawnego zapamiętywania, logicznego myślenia i wizualizacji. Te umiejętności właśnie potrzebne są w codziennych szkolnych zmaganiach, gdzie przed uczniem stoi wyzwanie zapamiętywania wielu zróżnicowanych treści.
Poniżej prezentujemy kilka prostych zabaw i ćwiczeń, które w sposób swobodny i zabawny zaangażują Twoje dziecko w trening pamięci. Do ćwiczeń zachęcamy również pozostałych członków rodziny!
-
Stwórzcie własny pałac.
Pałac pamięci, inaczej nazywany – Rzymskim pokojem, to jedna z najbardziej znanych i klasycznych technik pamięciowych. Opiera się na zasadzie lokalizacji (zapamiętujemy różne informacje kojarząc je z odpowiednim miejscem). Chcielibyśmy zaprosić Was do ćwiczenia, które stanowi wprowadzenie do tej techniki.
Kiedy dziecko przebywa poza swoim pokojem (może to być inne pomieszczenie w domu lub miejsce zimowego wypoczynku) może wykonać ćwiczenie, które polega na przypomnieniu sobie jak największej ilości szczegółów jego własnego pokoju. W tym celu może wykorzystać kartkę i narysować swój pokój z górnej perspektywy (widziany od góry), z zachowaniem wszystkich możliwych szczegółów (jak np. gniazdka i włączniki, klamka w drzwiach wejściowych, kaloryfer, miejsce ułożenia rzeczy na biurku). Może też opowiedzieć, jak wygląda jego pokój z zasadą trzymania się jednej strony – czyli dziecko opowiada rozpoczynając w kolejności od lewej lub prawej strony drzwi wejściowych.
Takie ćwiczenie pozwoli dziecku oswoić się z tą specyficzną formą zapamiętywania (na zakładkach pamięciowych) przy okazji – trenuje pamięć przestrzenną!
-
Kreatywne stwory.
Umiejętność tworzenia przekształceń i tworzenia nowych treści jest jedną z podstawowych umiejętności, która 
umożliwia późniejsze korzystanie z mnemotechnik.
Do tego ćwiczenia zapraszamy głównie młodsze dzieci (klasy I-III), aczkolwiek zabawa może zaangażować całą rodzinę!
Do tego ćwiczenia potrzebne są: kartka, farbki plakatowe i czarny cienkopis.
Najpierw na kartce za pomocą farb tworzymy różnego plamy, w różnych kolorach i rozmiarach. Kiedy plamy wyschną, z plam tworzy kształty i dorysowujemy różne elementy za pomocą cienkopisu (np. dorysowujemy uszy, nogi oczy – i tym sposobem pojawia się śmieszny stworek). Mogą to być kształty wszelakiego rodzaju – zwierzęta i postacie, przedmioty lub pojazdy. Ogranicza nas tylko nasza własna wyobraźnia.
-
Abstrahowanie – czyli idź na skróty.
Abstrahowanie to pewna forma kreatywnej rozgrzewki, która polega na pomijaniu pewnych mniej istotnych elementów i poszukiwanie cech wspólnych.
Ćwiczenie, które chcemy Wam zaproponować nazywa się: „Co jest potrzebne do…” Do czego? Tutaj możecie w dowolny sposób dokończyć zdanie, np.:
Co jest potrzebne do uszycia koszuli, ugotowania obiadu, uprasowania spodni? (wiadomo, że do ugotowania obiadu jest np. potrzebna mama i garnek). Liczą się wszystkie odpowiedzi, a szczególnie – te bazujące na swobodnych skojarzeniach, bardziej odległych od oczywistych odpowiedzi.
-
Trening zadawania pytań!
Myślenie pytajne – to kolejna umiejętność, która pozwala na przełamanie schematu myślenia, tworzenie nowych perspektyw i twórczych rozwiązań. Proponujemy Wam zabawę „5 pytań” Każdy z uczestników treningu wymyśla po 5 pytań, na które odpowiedź brzmiałaby:
- Moneta
- Tęcza
- Niebieski
- Melodia
- Pomidor
Możecie również poszerzyć liczbę odpowiedzi. Udanej zabawy!
